HAYATI

Saz şairi. Erzurum’un Çıldır ilçesine bağlı Suhara (Yakınsu/Şenlikköy) beldesinde dünyaya gelen Aşık Şenlik’in doğum ve ölüm tarihleri hakkında değişik görüşler ileri sürülmüştür. Fahrettin Kırzıoğlu’na göre 1853’te doğmuş ve 1913’te yaşama veda etmiştir. Aşık Şenlik hakkında doktora tezi hazırlayan Ersan Aslan’a göre ise şairin doğum yılı 1850 olduğu dile getirilmiştir. Molla Kadir ile Zeliha Hanım’ın oğlu olduğu ise şiirlerinden anlaşılmaktadır.

Aşık Şenlik, XIX. Yüzyılda Karsa gelip yerleşen Karapapaklılardandır. Asıl adı Hasan olan şairin çocukluğu çobanlıkla geçti. Bölgenin ünlü aşıklarından saz ve söz dersleri aldı. Revan’da bir düğüne katıldığı, kendisini çekemeyen diğer aşıkların ve hanların yemeğine zehir kattıkları bu sebeple dönüşünde hastalanarak öldüğü söylenir.

Azeri saz şairleri ile Köroğlu, Dalaloğlu ve Karacaoğlan gibi şairlerden etkilenerek kendine özgü bir şiir geliştiren Aşık Şenlik, özellikle Doğu Anadolu’da yaygın ününü bugün de sürdürmektedir. Şiirlerinde, doğa, aşk, dostluk, sevgi, yaşam ve ölüm gibi ortak temellerin yanı sıra dinsel ve tasavvufi temler de görülür. Şenlik, bir âşıkta bulunması gereken bütün özelliklerin tamamına sahiptir, atışma yapmada başarılıdır, muamma çözmede ustadır, doğaçlaması çok güçlüdür. Yaşanan olaylardan esinlenerek düzenlediği Latif Şah, Sevdakar ve Selman Bey adlı öyküleri ile türkülü halk öyküsünün bütün özelliklerini taşımaktadır. 1877-1878 Osmanlı-Rus savaşının olduğu dönemde Şenlik kahramanlık destanlarıyla, koçaklamaları ile yöredeki milis kuvvetlerin direnç kaynağı da olan Aşık Şenlik’in yapıtları, yaşamı ve sanatı üzerine bir incelemenin de yer aldığı ve Ensar Arslan tarafından 1975’te hazırlana “Çıldırlı Aşık Şenlik” başlıklı bir tez çalışması da bulunmaktadır. 1977’de Osmanlı-Rus savaşlarında gösterdiği kahramanlıklardan dolayı Kars’ta bir anıtı dikilmiştir.

ESERLERİ
  • Şiirleri 1938’de Sevdakâr adlı bir kitapta toplandı.
ESER ÖRNEKLERİ

KOŞMA

Mevlayı seversen konuk et beni

Bu gece eğleşir yalar giderim

Gözden ırak olup gönülden cüda

Derbeder olur da yiter giderim

Çıra yakıp yanımıza oturma

Zahmet edip eve haber götürme

Bir içim su bir lokma nan getirme

Niyet eder oruç tutar giderim

Sabahtan kalkanda han pulu iste

Eğer vermez isem taktir et, kışta

Atı köy mezada müşteri sesele

Değere değmeze safar giderim

Çıldırlı Şenlik’im aşk havasında

Üryan gönlüm gezer abdal postunda

Kahve ocağında peyke üstünde

Yorgansız döşeksiz yatar giderim.

KAYNAKÇA: İsmail Âşıkoğlu / Âşık Şenlik (1964), Ensar Arslan / Çıldırlı Âşık Şenlik (1975), Behçet Necatigil / Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü (18. bas. 1999),  İhsan Işık / Yazarlar Sözlüğü (1990, 1998) – Türkiye Yazarlar Ansiklopedisi (2001, 2004) – Encyclopedia of Turkish Authors (2005) – Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2007, 2009) –  Ünlü Edebiyatçılar (Türkiye Ünlüleri Ansiklopedisi, C. 4, 2013) – Encyclopedia of Turkey’s Fomous People (2013)

 

 

Paylaş