HAYATI

14 Ekim 1900’da İstanbul’da dünyaya geldi. 1953 yılında İstanbul’da hayatını kaybetti. Padişah yaverlerinden Mehmet Ali Paşa’nın oğlu, Sadrazam Halil Rıfat Paşa’nın anne tarafından torunu, eleştirmen Memet Fuat’ın ise babasıdır. 1917 yılında kaleme aldığı ilk oyunu “Bir Af Bir Yemin” adlı senaryo göçmenler yararına sahnelendi. 1924 yılında “Malum Aşk” adındaki ilk filmini çekti. “Vefaen Ferağ” isimli oyunu Darülbedayi’de (1924), “Kanun Adamı” adlı oyunu ise halkevlerinde pek çok sahnelendi. Redagliga Efendi ve Dikran Çulhancıyan’ın öncülüğünü yaptığı operetler döneminin ilk telif opereti 1925 yılında Vedat Örfü Bengü’nün yazıp bestelediği “Balo Kaçakları” oldu. İstanbul’a gelen Fransız sinema oyuncusu Blanche Montel ile birlikte Fransa’ya gitti ve onun bir filminde rol aldı. Daha sonra Mısır’a gitti ve burada arkadaşları ile birlikte 1926’da İsis Film Corporation’u kurdu ve Mısır’da tam on iki film çekerek Mısır ülke sinemasının temellerini attı. Fransa’da 1929 yılında “Kum Cehennemi” (L’enfer des Sables) adlı bir film yönetti. 1931’de yurda döndü ve Atıf Kaptan ile birlikte kurduğu “Filim Yıldızları” adlı tiyatro topluluğu ile Anadolu turnesine çıktı.

Bütün hayatı sinema ve tiyatro ile geçen Vedat Örfi Bengü, yönettiği filmlerin senaryolarını da kendisi kaleme aldı. Yazarın pek çok tiyatro eleştirisi ve röportaj türünde verdiği eseri de yayımlanmıştır. Polisiye roman çevirileri de olan Bengü, 1924 yılında ana karakteri Kara Hüseyin olan bir dizi polisiye roman da yazmıştır.

ESERLERİ

OYUN: Bir Af, Bir Yemin (1917), Balo Kaçakları Opereti (1925), Kanun Adamı (1938), Bir Doktorun Ödevi (1939), Beyaz Baykuş (1940), Zavallı Necdet (1951), Hasta, Vicdan Hakkı.

ÖYKÜ: Atatürk (Onun Ölümü Karşısında Samsun, 1939), Bir Yuva Böyle Yıkıldı (1943), Kuduran Canavarlar (1944), Akdeniz İncisi (1944), İskelet Yüzdeki Damga (1945), Ceymis Preen’in Zaferi (1945), Varşova Yanarken (1945), Kahire Batakhanelerinde (1946), Gülnihal Sultan Kitapları (1946), Bir Genç Kızın Çilesi, Seni Beklerken, Ökse.

ÇEVİRİ: Londra’daki Kan İzleri (1944), Rus İhtilalleri Arasında (1944), Sarı Odanın Esrarı (1944), Siyahlı Kadın (1944), Pireli Koltuk (1945), Krap Fabrikalarında Bir Fransız Casus (1945), Kızıl Gemi.

FİLMLERİ: Yara (1947), Bağda Gül (senarist ve yönetmen, 1947), Kılıbıklar (senarist ve yönetmen, 1947), Canavar (yönetmen, 1948), Günahım (senarist ve yönetmen, 1948), Keloğlan (senarist ve yönetmen, 1948), Sızlayan Kalp (senarist ve yönetmen, 1948), Ayşe’nin Duası (senarist, yönetmen ve oyuncu, 1948), Vurun Kahpeye (oyuncu, 1948), Allah Kerim (oyuncu, 1948), Ateşten Gömlek (senarist, yönetmen ve oyuncu,1950), Bir Fırtına Gecesi (senarist, yönetmen ve oyuncu, 1950), Çıldıran Baba (senarist, yönetmen ve oyuncu, 1950), Estergon Kalesi (yönetmen, 1950), Harman Sonu Dönüşü (senarist ve yönetmen, 1950), Kapanan Gözler (yönetmen, 1950), Soysuz (senarist ve yönetmen, 1950), Cem Sultan (oyuncu, 1951), İstanbul’un Fethi (oyuncu, 1951), Kore’de Türk Süngüsü (senarist ve yönetmen, 1951), Vatan İçin (oyuncu, 1951), Allah’tan Bul (yönetmen, 1952), Dokunulmaz Bu Aslana (senarist, yönetmen ve oyuncu, 1952), Ebedi İstirahat (senarist ve yönetmen, 1952), Beyoğlu Güzeli (yönetmen, 1953), Bu Kadın Benimdir (senarist ve yönetmen, 1953)

Paylaş