HAYATI

XV. yüzyıl divan şairlerinden. Tezkirelerde adı geçmeyen Mahlasi de, Sevdayi ile çağdaş, onunla birlikte Ahmet Paşa kasidelerine nazireler yazan, ondan daha az renkli ve daha sanatlı, fakat ifadesi sağlam bir şairdir. Fatih Sultan Mehmet hakkında:

“Sepide-dem ki dem urdu nesim-i fasl-ı bahar

Cihan dimağını kıldı abir ü anber-bar

*

Meğer ki hem-nefes oldu Mesih’e bad-ı nesim

Tebessüm eylediğince bulur hayat ezhar

*

Şükufe akçesin saçar üstüne her dem

Çemen arusuna gör kim ne lutfeder eşcar”

başlangıçlı kaside Baki’nin meşhur kasidesine örnek olanlar arasındadır. II. Beyazıt için kaleme aldığı:

“Münşi-i kudret elime sundu bir müşkin kalem

Dedi kim nakşeyle levh-i cana anberden rakam”

matlalı kasidesinde daha canlı bir dil vardır. Fakat Cem’in yakınlarından olduğu anlaşılan şairin daha samimi, daha güzel şiirleri, bu değerli şehzade hakkında yazdıklarıdır. Ahmet Paşa‘nın Fatih Sultan Süleyman hakkında yazdığı kasidesine nazire olarak:

“Ey bağ-ı sa’adette vücudun gül-i ra’na

V’ey gülşen-i izzete boyun serv-i dil ara

*

Dil nice eylesin ol çah-ı zenahdana nazar

Ki tutup hışım ile çeşmi anı zindana salar”

matlalı kasidelerinde tam samimiyetle ve parlak bir şekilde Cem’i bir padişah gibi övmektedir:

“Ne fitne eyledin yine ey çarh-ı fitnekar

Her yana kim teveccüh edip eylesem nazar

Lutf u vefa yerine görünür cefa ü cevr

Zevk u safa gider gelir andan bedel keder”

matlalı kasidesinde ise gurbete düşen Cem’in başına gelen felaketlere ağlamaktadır.

Nihayet bu bedbaht şehzadenin ölümü üzerine Ahmet Paşa’ya nazire olarak kaleme aldığı:

“Çarhın elinde tuttuğu kavs-i kaza imiş

O beyügen hem atdığı sehm-i bela imiş”

başlangıçlı terci-i bend mertebesinde samimi keder duygularını anlatmaktadır. Elimizdeki mecmuada bu şairin kuvvetli tevhit ve naat manzumeleri de vardır. Bir de:

“Bahr-i gamda görse ger gözümden akan kanı yar

Bana yar eyler midi derd-i gam u efganı yar

Döymeğe derd-i derün ile gam-ı hicran-ı yar

Kanı mahram kanı münis kanı hem-dem kanı yar”

dörtlüğü ile başlayan bir murabba’da göze çarpmaktadır.

ESERLERİ

Mahlasi’nin şiirlerine dönemin mecmualarında rastlanır.

Paylaş