HAYATI

XV. yüzyıl edebiyatçılarından. Hayatı hakkında bildiklerimiz azdır. Yazarın Karahisar’da doğdunu ve burada yaşama veda ettiğini biliyoruz. Mezarı Kasımpaşa Cami bitişiğinde bulunan Sufi Çelebi’nin yanındadır. Abdürrahim hakkında araştırması bulunan Edip Ali Gökpınar, babasının varlıklı bir aileden geldiğini, 700 hicri yılından sonra Mısır’dan gelerek Afyon’a yerleştiğin, zengin ve aynı zamanda alim olan kardeşi Müslihiddin’in tüm varlığını Abdürrahim’e kaldığını söyler.

Abdürrahim’in en önemli eseri olan Vahdet-name’si XV. Yüzyılın dini epope eserleri arasında önemli bir yere sahiptir. Esere, Allah, Peygamber ve din büyükleri hakkında manzumelerle başlayan müellif, şeyhi olan Akşemseddin’den ilham aldığı söylenmektedir. Vahdet-name’nin ruhu tasavvuf esası olan vahdet-i vücut telakkisi kaplamakta ve eser kainatın yaradılışından başlayarak dini ve şarkkarı inanışlar içinde, geniş bir şekilde ilahi bir aşkı anlatmaktadır.

ESERLERİ
  • Vahdet-name
  • Münyetü’l-Ebrâr ve Gunyetü’l-Ahyâr
  • Tercüme-i Kasîde-i Bürde
  • Risâle fî Eşrâti’s-Sâ’a
  • Dürrü’n-Nasâyih
  • Kur’ân-ı Kerîm Tercümesi
  • Risâle fi’l-Mebde’i ve’l-Ma’âd
ESER ÖRNEKLERİ
VAHDET-NAME’DEN

Aşk sözin güş idün iy aşıkan

Aşk camın nüş idün iy sadıkan

*

Ben ki aşkun bahrine dalmış idüm

Viriben varlığı aşk almış idüm

*

Aşk şehrin çün temaşa eyledüm

Her meta’ından temanna eyledüm

*

Katreden deryaya kıldum çün sefer

Afıtabi buldum, isterken kamer

*

Tuş oldum bi-nihayet bahre ben

Bulmışam gencine-i şahane ben

*

Hüb-rülar kim görüp kaldum tana

Cennetün harfleri irmez ana

*

Cam-ı pür-mey içmişem hammardan

Ti b-i hoş-bu açmışam attardan

*

Olmışsam sarrafa ben cevher-füruş

Bahr gibi iderem her lahza cüş

*

Can dimağın taze kılur anberüm

Nurrını endaze kılur cevherüm

*

Oldı misküm aslı çün ahu-yı hu

Fayıh oldı buy-ı sırr-ı vahdetü

*

Aşk gencinden gerek kapu açam

Ehl-i aik üstine cevherler saçam

*

Arz kılam aşk şehrinden meta

Ta tuta talibler andan intifa

*

Aşıka vü salihe vü zahide

Bu risalem ola cümle salihe

*

Gerçi namem aşk-ı vahdet-namedür

Hasadur in’am hem hem amedür

*

Aslı çün vahdetten oldı muktebes

Komışam adını Vahdet-name bes

*

Olmaya vahdetten ursam dem aceb

Bana bir sultan-ı din oldı sebeb

*

Hizmetinde niceler buldı kemal

Niceler dökdi öninde perr ü bal

KAYNAKÇA: Bilgin, Azmi (2007). “Türk Tasavvuf Edebiyatı Literatürü”. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi (5): 331-352.

 

Paylaş