10 Mart 1939’da Tokat’ta dünyaya geldi. Tam adı Mehmet Turgay Gönenç’tir. Sırriye Hanım ile mektupçu Ali Rıza Gönenç’in oğludur. 1959’da Haydarpaşa Lisesi’ni bitirdikten sonra 1963’te Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’nden mezun oldu. 1968 yılına kadar İzmir Devlet İstatistik Enstitüsü’nde çalıştı. Ege ve Dokuz Eylül üniversitelerinde öğretim üyeliği yaptı; özel dersler verdi. 1995’de TRT radyosunda “Ege’den” ve 1998’de “Şiir Tadında” programlarını hazırladı. 1955’te İzmir’de bir resim sergisi açtı. 1958’den sonra plastik sanatlar eleştirmenliği yaptı.

1955’de İzmir Gece Postası gazetesinde başladığı haftalık köşe yazılarını 1996’dan itibaren Yeni Yüzyıl’da sürdürdü. Şiir ve yazılarını Yelken, Pazar Postası, Seçilmiş Hikayeler, Dost, Türk Dili, Papirüs, Sanat Olayı, Gergedan, Gösteri ve Adam Sanat dergilerinde yayımladı. Bazı şiirleri Arapçaya çevrildi. Şiirlerinde İkinci Yeni deneyini özümlediği ve düşünsel yoğunluğa ulaştığı kabul edildi.

Turgay Gönenç, “Yüzün Senin” adlı şiiri ile 1984 Natıroğlu Şiir Ödülü, 8. Tüyap Kitap Fuarı Ödülü 1998 Eleştiri Onur Ödülü’nü aldı.

Muzaffer Uyguner Turgay Gönenç hakkında: “Gönenç’in denemelerinde çocukluk yıllarının anımsamaları, duyumsamaları, esintileri görülmektedir. Uçurtma ve bisiklet, her zaman belleğindedir. (…) İzmir’de dolaşırken, bazen, düşlerine giren eski sokakları da buluverir, içinde bir sevinç kıpraşır. Böylece, eski bayramların sevincini, güzel sokakların güzelliğini anımsar. ‘Bıçak’ adlı denemede, annesiyle geçen günlerdeki bir durumu dile getirmiştir. Kasap oyununun yarattığı korkuyu annesine anlatmış, onun güzel sözleriyle teselli bulmuştur” değerlendirmesini yapmıştır.

ESERLERİ

ŞİİR: Bozgunda (1962), Ben Severek Büyürüm (1973), Yüzün Senin (1983), Gece ve Genç Kız (1994), Kuşların Göçerken Çizdikleri (toplu şiirleri, 1994).

DENEME-ELEŞTİRİ: Zamanın Sularında-Tarihsiz Günlükler (1989), Beni Irmak Boylarına Götür Anne (1998), Taşın İçinde Gizlenen (2000), İskelenin Altındaki Deniz (2004).

MONOGRAFİ: Nedim Günsür (1993).

YILLIK: İzmir İl Yıllığı (1969).

ANTOLOJİ: İkinci Yeni Şiir Antolojisi (Mehmet H. Doğan ile, 1969), Hoşbulduk Selim Dede.

ÇEVİRİ: Öfke (J. Osborn’dan), Oza (A. Voznesenski’den, Mehmet H. Doğan ile), Şiirler (Abdülvahap el-Beyati’den), Baile Kıyılarında (W.B.Yeats’den).

Paylaş