HAYATI

Divan şairi. Bursa’da dünyaya geldiği bilinen Talip’in doğum tarihi hakkında herhangi bir bilgi yok. 1706’da Erzurum’da vefat etti ve burada toprağa verildi. Asıl adı Mehmet. Mustafa Efendi adlı bir imamın oğlu. Öğrenimini tamamladıktan sonra müderris oldu. Molla Hüsrev medresesinde müderrisken Rami Mehmet Paşa’nın aracılığı ile 1702’de Kütahya kadılığı görevine getirildiyse de, o sırada Anadolu beylerbeyi olan Numan Paşa ile arası açıldığı için bir yıl sonra görevinden azledildi. İki yıl kadar açıkta kaldı. Fetva Emini Mahmut Efendi’nin Şeyhülislam Paşmakçızade Ali Efendi’ye rica etmesi üzerine Erzurum kadılığı görevine getirildi. Talip, bu görevdeyken hayatını kaybetti.

Musiki ile uğraştığı ve bestelerinin olduğu söylenen Talip Mehmet, Azim mahlasını da kullanmış, şiirde Nabi’yi izlemiştir. Döneminin usta şairlerinden biri olarak kabul edilir. Söz üstatları arasında yer alan Talip Mehmet’in kimi beyitleri atasözü gibi günümüze kadar gelmiştir:

“Çeşm-i insaf gibi kamile mizan olmaz

Kişi noksanını bilmek gibi irfan olmaz

*

Maksud macerayı ayan etmedir heman

Ey eşk-i çeşm arada sen bir bahanesin”

ESERLERİ

Divan’ı basılmadı. Yazma nüshalarına İstanbul kütüphanelerinde rastlanır.

ESERLERİ
DİVAN’DAN

GAZELLER

GAZEL I

İder ima-yı visal eylese çeşm-i siyehün

Tir-i dil-düz-i kazadur yine her bir nigehün

 

Dide-i mihr-i cihan-taba iderdi sürme

Feleğün destine girseydi eger hak-ı rehün

 

Tig-i endişesini arş-ı mu’allaya asar

Nükte-dan-ı nigehi sen gibi bir padışehun

 

Ayrılık çeşmesi tarihine benzetmişler

Göricek teşne-lebün ey peri hatt-ı siyehün

 

Kanına girme didüm gamze-i hun-rizine gel

Talib-i bende-i naçız gibi bi- günehün

GAZEL II

Her şeb ol meh bende mihman olsa da mani değül

Ger bahası vuslatun can olsa da mani degül

 

Sen tek itme buse-i la’lün diriğ üftadene

Aşikar olmazsa pinhan olsa da mani degül

 

Sade- ruken iltihat itsün ol mah-ı münir

Sonra aşıkdan gürizan olsa da mani degül

 

Cevrün efzun itmesün ‘uşşak-ı zara’ sevdigüm

Vuslatun ibramı asan olsa da mani degül

 

Gayr ile bir tutma anı kendi bendendür senün

Talib’e lütfun firavan olsa da mani degül

KAYNAKÇA: Doğrusöz, Nilgün (1993). Hafız Post Mecmûasında Türkçe Güfteler. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: İstanbul Teknik Üniversitesi, Ergun, Sadeddin Nüzhet (1942). Türk Mûsikisi Antolojisi. C.1. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yay.

 

 

 

Paylaş