HAYATI

XIX. yüzyıl divan şairlerinden. 1832’de Diyarbakır’da dünyaya geldi. 1891’de Mardin’de hayatının kaybetti ve burada toprağa verildi. Asıl adı Mehmed Sa’îd Paşa’dır. Şiirlerinde Sa’îd mahlasını kullandı. Babası Dîvan Efendisi-zâde şair Süleyman Nazîf, dedesi de şair İbrâhim Cehdî’dir. Dîvan Efendisi-zâde sanıyla tanındı. Çok erken bir yaşta babasını kaybeden Sa’id Paşa, eğitimini Diyarbakır’da tamamladı. Daha sonra pek çok devlet hizmeti görevinde bulundu. Son görev yeri Mardin oldu.

Devrinin Divan şairlerinden biri olan Diyarbakırlı Sa’id Paşa’nın henüz Diyarbakır Vilayeti Mektupçusu Sa’id Efendi iken basılmış bir şiir kitabı vardır. 1871’de yayımlanan ve Mecmu’a-i Eş’ar-ı Sa’id adını taşıyan bu kitap, eski tarzda yazılmış tevhit, naat, gazeller, tahmisler ve kıtalarla doludur. Diğer şairlerde enerjik bir ruh, canlı ve kuvvetli bir dil olmakla beraber fazla üstün bir evsafı yoktur. Döneminin orta derece şairlerinden biri olarak kabul edilir.

ESERLERİ
  • Divan
  • Diyarbakır Târihi
  • Encümen-i Şu’arâ
  • Hülâsa-i Mantık
  • İlm-i Hesâb-ı Âşârî
  • Mîzânü’l-Edeb
  • Mir’ât-ı Sıhhat
  • Mir’âtü’l-İber
  • Nuhbetü’l-Emsâl
  • Tabsıratü’l-İnsân
ESER ÖRNEKLERİ

I

Sen usandırma eli el de usandırmaz seni

Hilekarlık eyleme kimseye dolandırmaz seni

Dest-i a’dadan soğuk su içme kandırmaz seni

Korkma düşmandan ki ateş olsa yandırmaz seni

Müstakim ol Hazret-i Allah utandırmaz seni

II

Gönlümün hissesi bülbül gibi efgan olsun

Tek o gonçe-dehenin lebleri handan olsun

Biz her an ağlayalım kendisi şadan olsun

Lutfu varsın da hep ağyara firavan olsun

Bize cevreylemesi kendisine şan olsun

III

Kendim yanarım aşk ile gayre zararım yok

Ser-tâ-be-kadem âteşim ammâ şererim yok

Yâri ararım devr ederek hâne-be-hâne

Yâr ise benim hâneme gelmiş haberim yok

Bir sırr-ı hafî rûhumu almış yed-i zabta

Zâhirdeki ârâyiş-i hüsne nazarım yok

Etmez bu şu’ûnun bana te’sîr gumûmı

Mir’ât-ı tecellî-i Hudâ’yım kederim yok

Baş eğmemişim kimseye dünyâ içün aslâ

Dünyâda Sa’îd anın içün derd-i serim yok

KAYNAKÇA: Ali Emîrî (1328). Tezkire-i Şu’arâ-yı Âmid. İstanbul, Beysanoğlu, Şevket (1997). Diyarbakırlı Fikir ve Sanat Adamları. C. II. Ankara: San Matbaası, Bursalı Mehmed Tahir (1333). Osmanlı Müellifleri. C. II. İstanbul.

Paylaş