HAYATI

XVIII. yüzyıl şairlerinden. Doğum yeri ve tarihi hakkında herhangi bir bilgi yoktur. 1840’da İstanbul’da vefat etti. Müderrislerden Bursalı İffet, Tanzimat öncesinin eski şiir geleneklerine bağlı şairlerinden biridir. Devrinin ekseri şairlerinde görülen vezne göre sakat kelime telaffuzu gibi ihmallerle birlikte ifadesi son derece güçlü bir şair olarak kabul edilir. Matbu küçük divanında devrinin yeni sanat temayüllerinden ziyade klasik evsaf da göze çarpmaktadır. Eda ve ruh itibari ile Nef’i ve Nabi selasetine ve daha çok mana hakimiyetine tabidir. Şairin adı taklitten epeyce ileri ve hemen hemen şahsiyete yakın bir asaleti vardır. Aşağıdaki beyitte Nabi etkisi sezilmektedir:

Ne dürlü kendini tezyin ederse nev-kise

Ne güne came giyerse kibara benzemiyor

*

Eğer desti kaderden kemker olsa bir gece narın

Velev kutb-ı cihan ol tekkede bir dervişin kalmaz

Şekli ve ruh bakımından bariz bir genişliğe varamayan bu şair, zamanının orta derece şairlerinden biri olarak kabul edilir.

ESERLERİ
  • Divan
ESER ÖRNEKLERİ

GAZEL

Bilmeyip reh-zeni ahbâb kıyâs eylemişiz

Tâb-ı berki şeb-i meh-tâb kıyâs eylemişiz

Ol kadar gafletimiz refte-revân-ı miheni

Nâz-ı bâlişde şeker-hâb kıyâs eylemişiz

Bir takım teşne lebi sâhil-i deryâda görüp

Çeşme-i Hızr ile sîrâb kıyâs eylemişiz

Der-i dil dahme-i pür-gevher-i hâkânî imiş

Herkes ol dergehe reh-yâb kıyâs eylemişiz

Var ise sîne-i ‘âşıkda eger sabr u sükûn

Rûy-ı âyînede sîmâb kıyâs eylemişiz

Ol ise şu‘le-i şeb-tâb-ı şerer-pâre degil

Pertev-i mihr-i cihân-tâb kıyâs eylemişiz

Tâk-ı ebrûsını dün gece tahayyül ederek

Revzen-i mescidi mihrâb kıyâs eylemişiz

Nice bî-mâye-i ferrâr u gürîzendeleri

Fenn-i iksîrde zafer-yâb kıyâs eylemişiz

İffetâ lutf-ı sühan tab‘-ı Hudâ-dâd bize

Sanma kim servete esbâb kıyâs eylemişiz

KAYNAKÇA: Kurnaz, Cemal ve Mustafa Tatcı (hzl.) (2001). Mehmed Nail Tuman, Tuhfe-i Nâili Divan Şairlerinin Muhtasar Biyografileri. C. II. Ankara: Bizim Büro Yay, Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi (1981). “İffet”. C. IV. İstanbul: Dergah Yay. 344, Kocatürk, Vasfi Mahir (1964). Türk Edebiyatı Tarihi. Ankara: Edebiyat Yayınevi.

 

Paylaş